Eerste Wereldoorlog

(Wist u dat en De cijfers)

 

Wist u dat ..... 
wetenswaardigheden over de Eerste Wereldoorlog

  • Naar schatting 30 procent van de projectielen die tijdens de Eerste Wereldoorlog werden afgevuurd, kwamen toen niet tot ontploffing. Als gevolg daarvan wordt in West-Vlaanderen jaarlijks ongeveer  250 ton niet-ontplofte munitie teruggevonden.
    (bron: www.knak.be van 7-11-08)

  •  In de Eerste Wereldoorlog werden maden van de blauwgroene bromvlieg (luciala sericata) gebruikt om rottend mensenvlees rond wonden weg te vreten . Als de patiŽnt begon te kermen, was de wond schoon genoeg en werden de maden verwijderd. In sommige landen wordt deze methode nog steeds toegepast, maar dan wel met steriele maden. Bron: AD 21-08-2008d-Evolutie-58 

  •  Bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog werden op het Britse eilandenrijkalle wegwijzers verwijderd  omdat ze de Duitse troepen bij een eventuele inval konden helpen de weg te vinden.  Creveld-Evolutie-52

  •  In de periode 1914-1918 was de totale vliegtuigproductie van Groot-BrittanniŽ, Frankrijk en Duitsland samen circa  150.000 stuks. Creveld-Evolutie-91

  • De landen Duitsland, Oostenrijk, Bulgarije, Hongarije en Turkije mochten niet deelnemen aan de Olympische Spelen die in 1920 in Antwerpen werden gehouden vanwege hun aandeel in de Eerste Wereldoorlog. 

  • De benaming Eerste Wereldoorlog werd voor het eerst gebruikt door Sir Charles Repington  in zijn boek The First World War 1914-18. Dit boek verscheen in 1920. Hij voorspelde hierin dat de Eerste Wereldoorlog een tweede wereldoorlog zou uitlokken. Repington was tijdens WOI militair correspondent van The Times. 

  • Berekend is dat Duitsland in 1914 36 miljoen mark per dag moest uitgeven om de oorlog te kunnen voeren, een bedrag dat in 1918  was opgelopen tot 146 miljoen mark per dag. De oorlog van 1870-1871 kostte dat land 7 miljoen mark per dag. Hoewel volstrekt onvergelijkbaar: de oorlog in Irak kost per dag 430 miljoen  dollar.

  • Tijdens de Eerste Wereldoorlog wist het Nederlandse leger de greep op de Nederlandse samenleving te verstevigen. ĎAan het einde van de oorlog stond driekwart van het Nederlands grondgebied onder militair gezagí

  •  Tijdens de Eerste Wereldoorlog was het in de  provincie Zeeland gebruikelijk de Nederlandse vlag uit de toren te laten wapperen. Dat moest Britse en Duitse vliegers eraan herinneren dat ze zich boven neutraal grondgebied bevonden. Dat hielp niet altijd, zoals bleek uit een bombardement op Zierikzee in 1917  met doden en grote schade tot gevolg. 

  • Cort van der Linden (de minister-president die het neutrale Nederland door de Eerste Wereldoorlog loodste en om die reden wel 'Nederlands beste premier ooit' wordt genoemd) werd door zijn Engelse critici 'Caught unter den Linden' genoemd vanwege zijn vermeend pro-Duitse houding. 

  •  Over de betekenis van het woord 'poilu' . De Franse soldaat werd tijdens de Eerste Wereldoorlog Ďpoiluí genoemd. Het woord Ďpoiluí staat voor behaard of harig maar hiermee wordt niet het baardgroei bedoeld die ontstaat als het gevolg van niet kunnen scheren in de voorste linies. Het woord Ďpoiluí is het militaire plat-Frans voor een flink bos schaamhaar dat symbool staat voor echte mannelijkheid
    Het woord werd al in het leger van Napoleon gebruikt om aan te duiden dat het 
    een soldaat met lef betrof: 'un soldat poilu' was een dappere, moedige kerel. ĎPoiluí staat dus liefkozend voor een echte kerel, een mannetjesputter

  • Tijdens de Eerste Wereldoorlog werden in Engeland  soldatenkoppen van papier-m‚chť gemaakt om sluipschutters (Ďsnipersí) te misleiden . Deze koppen werden bovenop de loopgraven geplaatst en uit de inslag van de kogel kon men dan depositie van de sluipschutter vaststellen. Om het allemaal nog echter te laten lijken kreeg zoín kop een brandende sigaret  in de mond geplaatst. Deze werd door een soldaat in de loopgraaf brandend gehouden via een buisje. 

  • In Frankrijk zijn in de  Eerste Wereldoorlog 930.000 Duitse soldaten om het leven gekomen. Van hen rusten 771.000 op  192 Duitse begraafplaatsen in Frankrijk. Een aantal van 461.000 is begraven in  afzonderlijke graven en 294.000 in massagraven (Kameradengršbern). Een aantal van 16.000 ligt begraven op militaire kerkhoven van andere naties of op Franse burgerbegraafplaatsen.   

  • Totaal zijn 600 miljoen zandzakken  en 10 miljoen spaden naar het  Duitse front vervoerd. Met zand gevuld, zou met deze zakken een muur kunnen worden gebouwd van 2 meter breed, 3 meter hoog en 2.500 kilometer lengte (de afstand Berlijn-Istanbul). 

  •  Aan prikkeldraad voor  prikkeldraadversperringen aan het Duitse front is gedurende de oorlog totaal 600.000 ton gebruikt. Dit is een hoeveelheid die toereikend was om de gehele toenmalige Duitse rijksgrens te omgeven met een prikkeldraadversperring van 65 meter breedte. De totale kosten hiervan bedroegen (toentertijd) 330 miljoen Mark

  • Het beroemde V-teken stamt uit 1415, toen Engelse boogschutters de Fransen versloegen in de Slag bij Agincourt. Trots toonden ze de middel- en wijsvinger, waarmee ze geschoten hadden. Om hun tegenstanders het schieten voorgoed onmogelijk te maken, werden bij hun de desbetreffende vingers afgehakt.

  • De zomertijd werd door de Duitse regering ingevoerd in 1916, tijdens de Eerste Wereldoorlog. Hierdoor bleef het 's avonds langer licht en kon men bezuinigen op gas en elektriciteit; bovendien konden dan de kantoormensen, die een tuintje hadden, 's avonds een uur langer buiten werken en daar, bij de toenemende  schaarste aan voedsel aardappelen en groente kweken. Zo kon de Duitse zomertijd worden voorgesteld als een wapen tegen de Engelse hongerblokkade

  • Ook in Groot-BrittanniŽ en de Verenigde Staten voerden de  zomertijd in voor de rest van de Eerste Wereldoorlog. De wet bleek echter onpopulair en werd daarom weer afgeschaft. In de Tweede Wereldoorlog kwam de zomertijd om dezelfde bezuinigingsreden  opnieuw in gebruik. 

  • Het was Franse militaire artsen  verboden medische hulp te verlenen aan gewonden die verdacht werden van zelfverminking (self inflicted wound) voordat een arts van de medisch-juridische dienst had vastgesteld of de verwonding vrijwillig was of niet. Poging tot zelfmoord en zelfverminking  werden in het Franse militaire strafrecht gelijkgesteld aan desertie in het zicht van de vijand en daarop stond meestal de doodstraf

  • Red Tape Ė het Engelse scheldwoord voor hoge stafofficieren Ė is afgeleid van de Amerikaanse uitdrukking 'red tape' die staat voor  bureaucratie. Oorspronkelijk komt het van de rode linten waarmee juridische documenten in Engeland omwonden werden. 

  • Aartshertog Franz Ferdinand van Oostenrijk stierf op 28 juni 1914 mede als gevolg van zijn ijdelheid. Hij liet zijn uniform met naald en draad dicht rijgen om er slanker uit te zien. Toen hij in Sarajevo werd neergeschoten, bloedde hij dood voordat er een schaar was gevonden om hem uit zijn kleding te knippen.

  • Aanvankelijk droegen alleen dames  het horloge aan de pols. Een man stopte het horloge in zijn  vestzakje. Tijdens de Eerste Wereldoorlog  bleek dat aan het front niet zo handig en ging de soldaat het horloge om de pols dragen

  • Na de Eerste Wereldoorlog moest Bayer het octrooi en de naam Aspirine prijsgeven als onderdeel van de Duitse herstelbetalingen.

  • De kosten van de Nederlandse mobilisatie  op 1 augustus 1914 werden door Bosboom, minister van Oorlog, op minimaal 12.000.000 gulden  geschat. De toenmalige Nederlandse ministerraad achtte deze enorme uitgave alleen maar verantwoord als de mobilisatie ook werkelijk nodig was. 

  • Op 31 juli 1914, een dag voor de mobilisaties van diverse Europese landen, werd door De Nieuwe Courant vanuit Groningen gemeld dat in het hele land grote aantallen paarden door Duitse, Franse en Spaanse kopers werden opgekocht, waarbij de paarden ook onmiddellijk de grens over gingen. 

  •  Tussen 1914 en 1918  werden 36 Nederlandse koopvaardijschepen  het slachtoffer van, meestal losgeslagen, zeemijnen. In deze periode zijn ruim zesduizend mijnen  (waarvan bijna vijfduizend van Britse makelij)  aangespoeld op en nabij de Nederlandse kust.

  • Op 4 augustus verklaarde Groot-BrittanniŽ de oorlog aan Duitsland. De volgende dag kwam de Britse Oorlogsraad voor het eerst bijeen. Verschillende aanwezige hoge militairen dachten dat Nederland al bij de oorlog betrokken was, en ontdekten pas tijdens deze vergadering dat de vesting Luik in BelgiŽ lag

  • Tijdens de mobilisatieperiode werden alleen al in Noord-Brabant en Limburg op grond van de Oorlogswet 40.000 personen uitgezet wegens smokkelactiviteiten

  • Het aantal afgeschoten granaten  tijdens de Eerste Wereldoorlog was bij: Duitsland 275 miljoen, Frankrijk 200 miljoen, Groot-BrittanniŽ 170 miljoen, Oostenrijk-Hongarije 70 miljoen en Rusland 50 miljoen. Totaal zijn door deze landen 765.000.000 granaten  afgeschoten.

  • Bij het openingsbombardement van de Slag bij Verdun (februari 1916) werden 40 zware granaten per minuut afgeschoten. Latere schattingen laten zien dat er op een rechthoek van 500 bij 1.000 meter 80.000 zware granaten gevallen zijn. 

  • De Duitse vuurkracht bij het begin van de Slag bij Verdun in februari 1916 omvatte 1.200 kanonnen waarvoor 2.500.000 granaten  beschikbaar waren die door 1.300 munitietreinen waren aangevoerd. 

  • Bij de laatste grote Franse tegenaanval tijdens de Slag bij Verdun werden in de laatste week van oktober 1916 per dag 240.000 granaten afgeschoten. Op een 'gewone dag' was dit aantal 100.000. Tijdens de Slag bij Verdun hebben de Fransen naar schatting 23.000.000 granaten gebruikt. De Duitsers vast en zeker niet minder. 

  • Op de Voie Sacre (de weg die Verdun verbindt met Bar-le-Duc) passeerden tijdens de Slag bij Verdun elk uur 250 voertuigen. Per week werden 50.000 ton goederen en 90.000 manschappen over deze weg vervoerd. Tijdens deze slag zijn langs deze wegmeer dan  2.000.000 Franse soldaten en is meer dan  1.000.000 ton munitie (soms wordt zelfs 2.000.000 ton genoemd) naar het front vervoerd. 

  • Het tekort aan Britse munitie tijdens de Slag bij Gallipoli (1915) was zo groot dat het de kanonniers ten strengste was verboden meer dan twee granaten per dag af te vuren tenzij de Turken in de aanval gingen. 

  • Aantallen gemobiliseerde in de Eerste Wereldoorlog
    Rusland mobiliseerde naar schatting 12 miljoen man tijdens de oorlog; Frankrijk 8.4 miljoen; Groot-BrittanniŽ 8.9 miljoen; Duitsland 13,2 miljoen; Oostenrijk-Hongarije 7.8 miljoen; ItaliŽ 5.6 miljoen en de Verenigde Staten 4.3 miljoen. 

  • Voor de Slag aan de Somme, die op 1 juli 1916 begon, waren 18 Britse divisies, bestaande uit 234 bataljons met in totaal meer dan 225.000 man, beschikbaar voor het openingsoffensief. 

  • De openingsdag van de Slag aan de Somme werd een fiasco: de totale Britse verliezen aan het einde van deze dag waren 57.470 man: 19.240 doden, 35.493 gewonden, 2.152 vermisten en 585 krijgsgevangenen. Het slagveld lag letterlijk bezaaid met doden en gewonden.

  • Bij de openingsdag van de Slag aan de Somme  werden 143 Britse bataljons ingezet. Een volledig bataljon bestaat uit 1.000 manschappen van wie gemiddeld 800 mannen de effectieve gevechtskracht vormen zodat ongeveer 115.000 man zijn ingezet. Het verliescijfer op deze rampzalige eerste dag was 50% : het zwaarste verlies dat de Britten ooit hebben geleden op een enkele dag tijdens een oorlog.

  • De Slag aan de Somme werd voorafgegaan door een zeven dagen durend Brits bombardement met 1.437 kanonnen die 1.508.652 granaten afvuurden op de Duitse stellingen. Het kostte de Britse belastingbetaler ongeveer £ 6.000.000

  • De vernietiging van de prikkeldraadversperringen was op vele plaatsen volledig mislukt door onnauwkeurigheid bij het schieten maar ook doordat  naar schatting 30% van de Britse granaten niet tot ontploffing  kwam.

  • Tijdens de Eerste Wereldoorlog  werden 5.414.000 IJzeren Kruisen  uitgereikt. 
    Van het 
    IJzeren Kruis IIe klasse werden 5.196.000  uitgereikt en van het IJzeren Kruis Ie klasse 218.000. Rekenkundig gezien zou 40% van de in totaal 13,2 miljoen Duitse soldaten deze onderscheiding hebben gekregen. Omdat veel militairen echter meermalen onderscheiden zijn, zal ongeveer ťťn op de vijf soldaten deze medaille(s) ook werkelijk hebben ontvangen. 

  • Het Britse Royal Army Medical Corps  groeide van een aantal van 20.000 artsen en verpleegkundigen in 1914 tot 13.000 officieren van gezondheid en 150.000 overige in 1918. De Britse militaire artsen hielden toezicht op meer dan 600.000 bedden, waarvan de helft in Groot-BrittanniŽ stond. 

  • Van de zes miljoen maal  dat Britse artsen in de jaren 1914-1918 aan het front voor soldaten in actie moesten komen, was dat meer dan 3,5 miljoen maal vanwege een ziekte. De Duitse artsen moesten ruim zeven miljoen maal een zieke patiŽnt behandelen, eveneens een percentage van het totale aantal patiŽnten van boven de vijftig.

  • Van de 33.000 artsen die Duitsland aan de vooravond van de Eerste Wereldoorlog telde, werden er  26.000 in militaire hospitalen ingezet. Dit resulteerde uiteindelijk in Duitsland tot 1 arts op 5.800 inwoners, voor de oorlog was dat 1 op 1.500. 

  • Van de 22.000 Franse artsen gingen 19.500 naar de militaire medische dienst. Er bleven ongeveer 2.500 artsen over voor 35,5 miljoen burgers,  gemiddeld 1 op 14.000. Hele streken moesten het zonder professionele medische hulp stellen. 

  • De Spaanse griep eiste in 1918 binnen vier maanden meer mensenlevens dan de oorlog in vier jaar. De oorlog kostte 9,5 miljoen mensen het leven, de Spaanse griep eiste 50 miljoen slachtoffers.

  • Nao Bove

  • Totaal aantal gemobiliseerde in WOI was 64.929.000

  • In totaal zijn er tijdens de Eerste Wereldoorlog  62 oorlogsverklaringen en vijf verbroken diplomatieke betrekkingen afgekondigd door 29 landen. 
    Vier landen zijn zonder oorlogsverklaring bij de oorlog betrokken geraakt. 

  • Twaalf landen bleven wereldwijd neutraal  

  • tijdens de Eerste Wereldoorlog In totaal waren in november 1918 dus 33 landen met elkaar in oorlog

  • In totaal waren in 1918 meer dan 1.500.000.000 mensen met elkaar in oorlog, meer dan 80% van de toenmalige wereldbevolking.

  • De twaalf neutrale landen  tijdens de Eerste Wereldoorlog waren wereldwijd: ArgentiniŽ, Chili, Denemarken, Mexico, Nederland, Noorwegen, Portugal, Spanje, Venezuela, Zweden en Zwitserland.

  • Toen in januari 1916 het prototype van de tank getoond werd aan de legerleiding sprak Lord Kitchener, minister van Oorlog, de befaamde woorden:  ĎIt is a pretty mechanical toy, but without serious military valueí.

  • In de Eerste Wereldoorlog stierven ongeveer  2.050.000 Duitse militairen. Dit waren er gemiddeld bijna 1.300 per dag Ė meer dan 9.000 per week! Twee op de drie waren ongetrouwd en behoorden tot de leeftijdscategorie 18 - 25 jaar. Een aantal van ongeveer 680.000 mannen was getrouwd en liet een weduwe na die de zorg had voor gemiddeld twee kinderen. Meer dan 1.360.000 kinderen  groeiden dus in de loop van de oorlog (en daarna) op zonder vader.

  • In de Eerste Wereldoorlog was het aantal burgerslachtoffers 5% van het totale aantal slachtoffers. In de Tweede Wereldoorlog  was dit cijfer gestegen tot 48%.

  • De financiŽle kosten van de Eerste Wereldoorlog worden geschat op $38 miljard voor Duitsland; Groot-BrittanniŽ besteedde $35 miljard, Frankrijk $24 miljard, Rusland $22 miljard, de Verenigde Staten $22 miljard en Oostenrijk-Hongarije $20 miljard. In totaal waren de oorlogskosten voor deze landen $185 miljard. Ter vergelijking: de oorlog in Irak kostte de Amerikanen $ 195 miljoen per dag

  • Het Victoria Cross (VC), de hoogste Britse dapperheidonderscheiding, werd tijdens de Eerste Wereldoorlog toegekend aan 633 leden van de Britse krijgsmacht. Van hen kwamen 187 om het leven tijdens de heroÔsche actie die leidde tot de postume toekenning van het VC

  • In de oorlog werden 1.200 Franse kerken en 300.000 huizen  verwoest.  

  • De eerste Duitse zeppelin aanval op Londen  vond plaats op 31 mei 1915. Eerdere bombardementsvluchten waren gericht op andere plaatsen in Engeland. De aanval op Londen resulteerde in 28 doden en 60 gewonden.

  • De Russiche piloot Alexander Kozakov claimde 20 overwinningen tijdens de oorlog, zijn landgenoot Vasili Yanchenko zou 16 vijandelijke vliegtuigen hebben neergehaald.

  • Van de 400.000 AustraliŽrs en Nieuw Zeelanders (ANZAC) die vochten in de Eerste Wereldoorlog zouden 80.000 om het leven komen. 

  • Het Britse leger kende in WOI 188.706 gasslachtoffers van wie 6.062 om het leven kwamen. Het Duitse leger kende 200.000 gasslachtoffers van wie 9.000 overleden. 

 

Aantal doden

Aantal krijgsgevangenen

Aantal
gewonden

Aantal slachtoffers

Totaal Geallieerden

5.419.000

4.846.376

9.291.487

19.556.863

Totaal Centralen

4.029.000

3.078.545

8.379.418

15.486.963

Totaal

9.448.000

7.924.921

17.670.905

35.043.826

8,5 MILJOEN DODEN

De Eerste Wereldoorlog begon op 28 juli 1914. Op die dag verklaarde Oostenrijk-Hongarije de oorlog aan ServiŽ. Aanleiding was de moord in Sarajevo (BosniŽ-Hercegovina) op de Oostenrijkse troonopvolger Frans Ferdinand door een Servische nationalist precies ťťn maand daarvůůr.

Rusland, Duitsland, het Britse Rijk, Frankrijk en Oostenrijk-Hongarije mobiliseerden respectievelijk 12, 11, 8,9, 8,4 en 7,8 miljoen mannen. Duitsland had een "frischer, frŲhlicher Krieg" (foto linksboven) voor ogen, maar dat pakte heel anders uit (foto rechtsboven). Het slechtste af waren de militairen van Oostenrijk-Hongarije: slechts 10 procent van hen kwam ongeschonden uit de oorlog...

Uiteindelijk heeft de Eerste Wereldoorlog ongeveer 8,5 miljoen mensenlevens geŽist (vrijwel uitsluitend militairen). Aan geallieerde zijde vielen 5,2 miljoen doden. Rusland en Duitsland verloren elk zo'n 1,7 miljoen mensen. Amerika, dat pas op 6 april 1917 de  oorlog aan Duitsland verklaarde, verloor 'slechts' 126 duizend soldaten. Hieronder vind je de 10 landen die het zwaarst getroffen werden...

OORLOGSDODEN (1914-1918)

Duitsland 1 774 000

Rusland * 1 700 000

Frankrijk *1 358 000

Oostenrijk-Hongarije1 200 000

Britse Rijk (Groot-BrittanniŽ incl. koloniŽn) *908 000

ItaliŽ *650 000

RoemeniŽ *336 000

Turkije325 000

Verenigde Staten *126 000

Bulgarije 88 000

De geallieerde landen zijn van een * voorzien.

Nao Bove
Bron: Site: Wereldoorlog1418, foto's expositie Avenue Ceramique Maastricht

 Aonvaank